De Zwaan haakt aan


Peter de Zwaan krijgt heel wat kritiek te verduren van oude fans, en daar zit helaas heel wat onzin tussen. Kritiek is best, maar laten we het houden bij feiten, en kom niet aanzetten met ongefundeerde beweringen. - Marco Meinders, april 2000.

Over Van der Heide, geestelijk vader van de Bob Evers-serie, en Peter de Zwaan, peetvader.


Peter de Zwaan krijgt volop kritiek van allerlei fanatieke liefhebbers van de jeugdboekenserie "Bob Evers". Is dat terecht? Om dat te kunnen beoordelen dien je toch op z'n minst te weten wat er aan de hand is. 

Peter de ZwaanWilly van der HeideVan der Heide en De Zwaan
In 1943 verscheen in het blad "Jeugd" een feuilleton over de avonturen van drie jongens: "Avonturen in de Stille Zuidzee". Geschreven door Willy van der Heide. Van het een kwam het ander en dat leidde ertoe dat Van der Heide iets meer dan 30 boeken volschreef met de avonturen van deze drie jongens. Daarna is er vele jaren lang geen Bob Evers-verhaal meer verschenen tot Peter de Zwaan de serie voortzette. Inmiddels heeft De Zwaan al een aardig stapeltje Bob Evers-verhalen geschreven.

Heden en verleden
Willy van der Heide liet de Bob Evers-verhalen zich, toen hij de verhalen schreef, afspelen in het heden. Peter de Zwaan doet hetzelfde... maar er zit wel een flink gat in de tijd tussen. 

Peter de Zwaan, 2000.De Zwaan is niet Van der Heide
En hij lijkt er ook niet op, nee. Dat heeft zo z'n gevolgen voor de Bob Evers-verhalen van zijn hand. De karakters van Jan, Bob en Arie zijn veranderd: Jan is niet meer zo extreem zuinig en heeft zo nu en dan zeer goede ideeën, Arie is niet meer altijd zo monsterlijk slim, en Bob is wat minder de domme Amerikaan. Daarmee zijn hun karakters wat afgevlakt en minder tegenstrijdig. Wellicht mede daardoor is het soort humor veranderd.

Doet De Zwaan 't dan slechter dan Van der Heide?
Dit is nou typisch een vraag die een ieder voor zichzelf zal moeten zien te beantwoorden, en waar ik me niet aan waag. Ik gebruik m'n tijd liever om de verhalen te lezen. 

Valkuilen
Een valkuil waar vrijwel iedereen in lijkt te vallen is het leveren van afbrekende kritiek: het soort opmerkingen waar je niks mee kúnt. Zoals: "De Zwaan is niet Van der Heide". Ja, vréémd hè? Of nog zo een: "Die verhalen van De Zwaan spelen niet meer in de jaren vijftig". Kunst. Het zijn kinderboeken die in de huidige tijd spelen. Je kunt zelfs zeggen dat die boeken van Van der Heide belegen zijn en niet meer passen in deze huidige tijd. Maar wat had je dán gewild? Nee, geef dan liever opbouwende kritiek. Helaas gebeurt dat zelden. Het is dan ook niet zo eenvoudig als het leveren van afbrekende kritiek.  

Waar het eigenlijk om gaat
Het belangrijkste is dat je het leuk vindt om een Bob Evers-verhaal te lezen. Is dat niet zo, nou, dan lees je dat verhaal niet. 

Meer informatie
Ook anderen hebben over dit onderwerp geschreven, zoals Ger Derksen en Yovka van Santen in hun artikel "Peter de Zwaan: sierlijk of stervend?" - te vinden op hun web-site. Zie Bob Evers-sites. Peter de Zwaan heeft een eigen web-site en uitgeverij (Uitgeverij Zwarte Zwaan).